Anonim şirketlerin pay defteri kanuni olarak tutulması zorunlu bir defterdir. Şirket ortaklarına ve üçüncü kişilere şirketin hisse durumu hakkında gerekli bilgilerin yer aldığı kaynaktır. Anonim şirket pay defterlerine hisse senedi sahiplerinin isim ve soyadı bilgilerini, adreslerini kaydetmelidir, ayrıca her bir hissedar ayrı bir sayfada takip edilmelidir.

Ancak hamiline yazılı paylar senede bağlanana kadar pay defterine kayıt edilir, hamiline yazılı pay senetleri basıldıktan sonra “Hamiline yazılı pay senetlerinin basılıp hissedarlara teslim edildiği bilgisi yazıldıktan sonra 10 gün içinde önceki yazının okunacağı şekilde üzeri çizilerek not düşülür. Pay senetleri basıldıktan sonra bu senetlere sahip olan kişiler deftere kayıt olmasına gerek olmadan hisse sahibi olmaktadır, kısacası hamiline yazılı pay senedi sahipleri pay defterine kayıt edilmezler. Bu senet sahipleri deftere kayıt olmadan hissedar sayılmaktadırlar. Hisselerin nama yazılı hisseler olması durumunda devrin öngörülen şekilde yapıldığının ispatlanması halinde pay defterine kayıt yapılmaktadır. İktisap edenin yanlış beyanları sonucunda pay defterine yapılan kayıtlar silinebilir. Şirket bu noktada kişilere silinmeye ilişkin yazılı bilgileri vermelidir,  Ayrıca payın üzerinde intifa hakkı kurulduğu ispat edilmiyorsa, devralan ve intifa hakkı sahibi pay defterine yazılması söz konusu değildir. Nama yazılı hisse senetlerinde sadece pay defterine kayıtlı kişi Anonim Şirketlerde ortak sıfatını taşımaktadır. Hisse devri kapsamında kaydın pay defterine işlenmesine ilişkin devralanın talebinin kabul edilmemesi durumunda; payı devralan kişinin Anonim Şirkete karşı bir ifa davası açması imkanı da bulunmaktadır. Kısaca bilinmesi gerekenler:

  • Nama yazılı olan pay senetlerinin hamiline yazılı pay senedine dönüştürülebilmesi için pay bedellerinin tamamının ödenmesi gerekmektedir.
  • Paylar hamiline yazılı durumdaysa pay bedelinin tamamının ödenmesinden itibaren 3 ay içinde pay senetlerinin bastırılması ve dağıtılması gerekmektedir.
  • Nama yazılı pay senetlerin ayrıca pay defterine kaydedilmesi gerekmektedir.

Bedellerinin Tamamı Ödenmemiş Nama Yazılı Paylar

Bedeli tamamen ödenmemiş olan nama yazılı iktisap eden kişiler, pay defterine kaydedilmekle şirkete karşı geri kalan bedelini ödemekle de sorumlu duruma gelir.  Bunun yanı sıra şirketin kurulması ya da esas sermayenin arttırılması durumunda iştirak taahhüdünde bulunmuş olan kişilerin payını başka bir kimseye devretmesi durumunda, bedelin henüz ödenmemiş olan bölümünün kendisinden istenmesi söz konusu değildir. Şirketin kuruluşu ya da esas sermayenin arttırılmasından itibaren 2 sene içinde şirket şayet iflas etmişse ya da payı iktisap eden kişi paydan doğan haklardan yoksun bırakılmış olursa ödenmemiş bedeller kendisinden talep edilir.  Payını devretmiş olan kişi iktisap eden kişinin pay defterine kaydetmesi ile borçlarından kurtulmaktadır. Bunun yanı sıra pay defterine kayıt aşamasında da pay senetlerinin düzenleme tarihinin belirtilmesi gerekmektedir.

Anonim Şirkete karşı bir ifa davası açması konusunda bilinmesi gerekenler nelerdir ?

Nama yazılı olan pay senetlerinin hamiline yazılı pay senedine dönüştürülebilmesi için pay bedellerinin tamamının ödenmesi gerekmektedir. Paylar hamiline yazılı durumdaysa pay bedelinin tamamının ödenmesinden itibaren 3 ay içinde pay senetlerinin bastırılması ve dağıtılması gerekmektedir. Nama yazılı pay senetlerin ayrıca pay defterine kaydedilmesi gerekmektedir.

Hamiline yazılı pay senetleri basıldıktan sonra Ne yapılır ?

Hamiline yazılı pay senetlerinin basılıp hissedarlara teslim edildiği bilgisi yazıldıktan sonra 10 gün içinde önceki yazının okunacağı şekilde üzeri çizilerek not düşülür.

Bedellerinin Tamamı Ödenmemiş Nama Yazılı Paylar Nedir ?

Bedeli tamamen ödenmemiş olan nama yazılı iktisap eden kişiler, pay defterine kaydedilmekle şirkete karşı geri kalan bedelini ödemekle de sorumlu duruma gelir.